Credit Manager Magazine 2/2022

20 CREDIT MANAGER MAGAZINE LUTY / FEBRUARY 2022 Sytuacja na rynku ubezpieczeń kredytu kupieckiego w Polsce Rozwój rynku ubezpieczenia należności w Polsce w latach 2020 i 2021 zdominowanych przez pandemię Covid-19 stanowi największe zaskoczenie nie tylko dla analityków rynkowych ale także dla samych ubezpieczycieli jak i wyspecjalizowanych brokerów oraz klientów korzystających z tego rodzaju zabezpieczenia. W Polsce z ubezpieczenia należności handlo- wych korzysta bezpośrednio około siedem tysięcy przedsiębiorstw. Są to zwykle firmy produkcyjne i handlowe, rzadziej usługowe. Ponadto wiele firm korzysta z ubezpieczenia kredytu kupieckiego pośrednio, najczęściej poprzez stosowanie faktoringu bez regresu. W tych transakcjach to faktor przejmuje fi- nansowanienależności,natomiastryzykonie- wypłacalności kontrahenta cedowane jest na zakład ubezpieczeń. Sytuacja w branży budowlanej jest oczkiem w głowie ubezpieczycieli Jeśli chodzi o podział branżowy, prawie po- łowa polis ubezpieczenia należności, a tym samym podobna część ze 150 mld zł łącznej wartości nadanych limitów kredytowych, kon- centruje się w sektorze budowlanym i oko- ło budowlanym. Od wielu lat ubezpieczenie należności jest szeroko stosowane przez pro- ducentów materiałów budowlanych oraz wy- kończeniowych, dystrybutorów, branżę sta- lową począwszy od hut po dystrybucję oraz przez wiele firm wykonawczych. Nie powin- no więc dziwić, że sytuacja w branży budow- lanej jest oczkiem w głowie ubezpieczycieli należności. W drugim kwartale 2020 roku, kiedy w Polsce i Europie rozpoczęły się róż- nego rodzaju lockdawn’y, ubezpieczyciele na- leżności spodziewali się fali niewypłacal- ności, która w dużej mierze miała dotknąć krajowy sektor budowlany. Jak pokazały ko- lejne kwartały 2020 i później 2021 roku, sek- tor budowlany poradził sobie z pandemią Covid-19 lepiej niż jakakolwiek inna branża. Kolejne locdown’y zwiększały tylko zapotrze- bowanie na materiały wykończenia wnętrz, budowlane i hutnicze. Wraz z wzrostem po- pytu rosły ceny i marże firm z tego sektora. Efektem takiej sytuacji jest nadal utrzymują- ca się w całym sektorze bardzo dobra płyn- Krzysztof Chechłacz Członek Zarządu RiskMan sp. z o.o. ność finansowa, która przekłada się na zna- czący spadek ilości prowadzonych procesów windykacyjnych oraz ilość i wartość likwido- wanych szkód przez ubezpieczycieli. Szkodowość polis jest niska Dzięki tej nietypowej sytuacji, ubezpieczycie- le należności, mogą ku swojemu zaskoczeniu zaliczyć zarówno rok 2020 jak i 2021 do naj- lepszych w historii, z punktu widzenia relacji wartości zebranej składki względemwypłaco- nych odszkodowań. Większość ubezpieczy- cieli należności działających na polskim ryn- ku zakończy rok 2021 wskaźnikiem szkodo- wości wahającym się w okolicach 30%, gdzie zwykle pożądanym wynikiem dla rentowego funkcjonowania ubezpieczyciela jest osiągnię- cie wskaźnika szkodowości rzędu 50-60%. Z publikowanych przez różne źródła, w tym przez ubezpieczycieli należności, raportach dotyczących liczby upadłości w Polsce mo- żemy dowiedzieć się o rekordowo wysokiej liczbie firm sięgających po ochronę prawną przed wierzycielami. Skąd zatem taka dobra sytuacja na rynku ubezpieczeniowym? Wy- nika ona po pierwsze z faktu, że w 2020 i 2021 upadały znacznie mniejsze firmy niż w latach poprzednich, jak również z tego po- wodu, że niewypłacalności dotyczą najczę- ściej sektora drobnych usług, który nie jest istotnym elementem ekspozycji na ryzyko dla ubezpieczenia należności. W efekcie, rekordowa rentowność zakładów ubezpieczeń w połączeniu ze znacząco niższą wartością niespłacanych wierzytelności han- dlowych, pozwala na poluzowanie polityki kredytowej oraz redukcję stawek. Istotnym elementem aktualnie negocjowanych umów stały się parametry dotyczące zwrotów za bezszkodowość i wszelkiego rodzaju modele podziału składki. Z punktu widzenia całego portfela danego ubezpieczyciela, realizowane przez ubezpieczających korzyści wynikające z tych bonifikat stają się istotnym elementem, który będzie ujęty w rezerwach w wynikach ubezpieczycieli za 2021 rok. Firmy mogą liczyć na większe wsparcie biznesu W celu dalszej poprawy konkurencyjności swoich ofert, ubezpieczyciele kredytu ku- pieckiego zwiększają swoją ekspozycję limi- tową poprzez podwyższanie oferowanych li- mitów kredytowych. W całym 2021 roku był to już wyraźny trend, który jest do dziś kon- tynuowany. Limity kredytowe mogą być ofe- rowane w wyższych wartościach gdyż ana- litycy kredytowi opierają prowadzoną przez siebie analizę na danych historycznych, naj- częściej za ostatnie trzy lata, a te wwiększości „Większość ubezpieczycieli należności działających na polskim rynku zakończy rok 2021 wskaźnikiem szkodowości wahającym się w okolicach 30%, gdzie zwykle pożądanym wynikiem dla rentowego funkcjonowania ubezpieczyciela jest osiągniecie wskaźnika szkodowości rzędu 50-60%.” BIZNES