Credit Manager Magazine 12/2022

30 www.creditmanagermagazine.pl GRUDZIEŃ / DECEMBER 2022 z Arabią Saudyjską (ale i np. Egiptem, które- go reżimu sponsorem jest saudyjska panują- ca rodzina), zerwało stosunki dyplomatycz- ne z Dohą, wydaliło katarskich obywateli, znacznie ograniczyło dostęp do przestrzeni powietrznej, a Saudowie zamknęli lądową granicę, którą dotąd dostarczano do Kataru 40% całkowitego importu żywności. Blokada dyplomatyczna miała związek ze zbyt bliskimi (zdaniem arabskich stolic) re- lacjami Kataru z Iranem. Teheran jest uzna- wany za największe zagrożenie dla regionu nie tylko ze względu na bliskowschodnie monarchie, ale i Izrael, co swoją drogą było podstawą podpisania w 2021 r. Porozumień Abrahamowych – przełomu w relacjach Izra- ela z arabskimi państwami. Jeszcze pół wieku temu Katar był quasi-lennem Arabii Saudyj- skiej, teraz zaś niezależna polityka Dohy kłu- je przywódców sąsiednich krajów w oczy. Po drugie, Saudom nie podobało się wsparcie Kataru dla Bractwa Muzułmańskiego. To ruch przez część analityków uważany za „umiarko- wanych fundamentalistów”, przez innych za fanatyków religijnych. Faktem jest, że Bracia Muzułmanie mają szeroką siatkę wpływów w wielu muzułmań- skich krajach, opowiadają się za moderniza- cją i są utożsamiani z politycznym islamem. Arabskie monarchie, takie jak ZEA, Arabia Saudyjska czy Bahrajn, uznają postulaty Brac- twa za zagrożenie dla swojej władzy absolut- nej, a samą organizację za terrorystów. Po arabskiej wiośnie w 2011 r. wydawało się, że struktury Bractwa mogą być podstawą demo- kratycznych przemian na BliskimWschodzie, choć niektórzy ostrzegali przed potencjalnym wzrostem radykalnego islamizmu. W Tunezji i Egipcie ruchy kojarzone lub ściśle związane z Bractwem doszły do władzy. Wkrótce jednak entuzjazmopadł, wSyrii wojna domowa doprowadziła do kompletnego znisz- czenia kraju, a nie oczekiwanych politycznych zmian, zaś w Egipcie wojsko wspierane przez Arabię Saudyjską obaliło wywodzącego się z Bractwa Muzułmańskiego i demokratycz- nie wybranego prezydenta. Jak stwierdził dr hab. Łukasz Fyderek, „konsekwencje animo- zji Królestwa Arabii Saudyjskiej i Kataru od- czuwa się od Tunezji przez Libię, Egipt, Syrię, Jemen, a na Iranie i Turcji kończąc”. Po trzecie, arabskim monarchiom coraz mniej podobała się działalność katarskiego medialnego giganta, Al-Jazeery. Stacja tele- wizyjna z siedzibą w Dosze dociera do mi- lionów widzów nie tylko w muzułmańskich krajach, ale i w innych częściach świata. Al-Jazeera prezentuje często odmienną od zachodniej perspektywę na światowe kon- flikty i politykę. Zyskała na popularności, gdy przekazywała relację z obozu Talibów podczas amerykańskiej interwencji w Afga- nistanie. To profesjonalna i w dużej mie- rze niezależna stacja założona przez byłych dziennikarzy BBC, którzy prowadzili podob- ną stację w Arabii Saudyjskiej, ale nie podo- bała im się zbytnia ingerencja tamtejszych władz w linię programu. Katarczycy dali im sporo swobody w krytyce panujących rodzin, a reportaże z bliskow- schodnich konfliktów są cytowane przez światowe agencje informacyjne. W trakcie blokady dyplomatycznej w 2017 r. Saudyj- czycy w swoim ultimatum zażądali nawet, by Katar przeprosił w ciągu 24 godzin za obraża- nie rządów Zatoki Perskiej przez Al-Jazeerę, a także przerwał nadawanie stacji. Bezpośred- nio przedwybuchemkryzysu katarska telewi- zja powiązała oficjeli z ZEA z izraelskim thin- k-tankiem, co potraktowano jako potwarz. Katar nie uległ, lewarował konflikt przyjaźnią zTurcją(doniedawnasojusznikiemwewspie- raniu Bractwa Muzułmańskiego, teraz stop- niowo ograniczającego jego wpływy w imię odbudowy relacji z Egiptem). Ankara wy- słała natychmiastowo żołnierzy do bazy pod Dohą, zaopatrzyła ich w żywność i podsta- wowe produkty. W zamian Katar zwiększył dostawy płynnego gazu LNG. Tureckie firmy budowlane podpisały sporo kontraktów na budowę infrastruktury, m.in . stadionów na MŚ. Rok później Katar ratował tonącą nie ostatni raz turecką walutę inwestycjami w go- spodarkę nad Bosforem – część terenów wokół planowanego Kanału Stambulskiego zostało zakupionych przez firmy związane z rodziną panującą w Katarze. Największe zasługi dla deeskalacji, a potem zamrożenia konfliktu (w Dosze wtedy real- „Działaniem najbardziej bieżącym, a jednocześnie będącym elementem soft power, jest oczywiście organizacja mistrzostw świata w piłce nożnej. To efekt intensywnie prowadzonej przynajmniej od kilkunastu lat dyplomacji sportowej.” GEOPOLITYKA