Credit Manager Magazine 12/2022

27 www.creditmanagermagazine.pl GRUDZIEŃ / DECEMBER 2022 cza ograniczanie wykorzystywania dolara w płatnościach, szczególnie w handlu we- wnątrzregionalnym. Po drugie, nakładane w ostatnim czasie sankcje na Rosję spowodo- wały poszukiwanie alternatywnego sposobu finansowania handlu z tym krajem. W lipcu Rosja znalazła się na trzecimmiejscu na świe- cie pod względem wykorzystywania yuana wpłatnościachmiędzynarodowych (zaHong- kongiem i Wielką Brytanią). Po trzecie, od lat banki centralne, szczególnie w regionie Azji Środkowo-Wschodniej (najważniejszy part- ner handlowy Chin), borykają się z nieefek- tywnością (kosztową, czasową) istniejących procesów i systemów, przez które przepływa większość wewnątrzregionalnych transakcji handlowych i finansowych, a wykorzystanie yuana może okazać się ciekawą alternatywą. Pekin zdaje sobie sprawę z niewykorzystane- go potencjału chińskiej waluty. Kraj odpo- wiada mniej więcej za 13 proc. globalnego handlu, a udział renminbi w płatnościach czy rezerwach globalnych waha się wokół 2–3 proc. USA realizują 10 proc. światowych ob- rotów handlowych, a dolar jest wykorzysty- wany do około 40 proc. płatności i 59 proc. rezerw. Mimo wysiłków chińskich władz pojawia się wątpliwość, czy w najbliższym czasie nastąpi „dedolaryzacja”. Umowy za- wierane przez Ludowy Bank Chin sprzyjają przekształceniu infrastruktury finansowej, szczególnie w Azji, ale pojawiają się obiek- tywne przeszkody w procesie umiędzynaro- dawiania. Poza tym USA też będą promować dolara. Trzeba pamiętać, że dominuje on wkażdymaspekcieglobalnychfinansów–wre- zerwach walutowych banków centralnych (chociaż w ostatnich latach widać wyraźnie dywersyfikację tych rezerw, a udział dolara spadł poniżej 60 proc.), w prawie wszystkich kontraktach towarowych, w tym na ropę, czy rozliczeniach międzynarodowych transakcji finansowych. Dominacja dolara pozwala gospodarce ame- rykańskiej oddziaływać polityką monetarną na świat, umacnia pozycję USA w gospodar- ce globalnej, a nade wszystko daje narzędzie realnego wpływu na inne kraje, o czym prze- konały się już Iran czy Rosja. Dolar odgrywa też ważną rolę w wymianie walut na rynkach wschodzących. Rzadko się zdarza, aby lokal- ne rynki były na tyle rozwinięte, by konwer- sja walut odbywała się bezpośrednio. Wartość amerykańskiej waluty jest podtrzy- mywana także przez coś na kształt pułapki dolara. Spadek wartości dolara przyniesie światu duże straty, natomiast Ameryka zyska. Wynika to z prostej zależności. Zobowiąza- nia finansowe USA wobec reszty świata są denominowane w dolarach. Osłabienie kursu dolara względem walut krajów finansujących amerykański dług zmniejszyłoby wartość na- ANALIZY bytych papierów dłużnych przez wierzycieli w przeliczeniu na ich waluty. Z drugiej stro- ny zagraniczne aktywa inwestorów amery- kańskich są denominowane w dużej mierze w walutach obcych. Wzrost kursów tych walut w stosunku do dolara podniósłby war- tość aktywów w przeliczeniu na dolary. Z tej układanki wynika, że nawet gdyby dolar zo- stał zdetronizowany jako środek płatniczy, to i tak jeszcze długo pozostanie główną walutą rezerwową, bo wiele krajów dla własnego in- teresu będzie utrzymywać status dolara. Era dolara prawdopodobnie kiedyś dobie- gnie końca. W najbliższym czasie nic jednak nie wskazuje na to, aby to renminbi zajęło pozycję waluty amerykańskiej. Dolarowi nie sprzyjają nowe technologie ani zwiększająca się popularność alternatywnych sposobów płatności. Chociaż samo wprowadzanie ta- kich rozwiązań nie wpływa znacząco na „dedolaryzację”, to opracowanie przez Chiny własnych systemów płatniczych, takich jak CIPS, jest już odczuwalne. W miarę rozwo- ju chińskiej gospodarki i rynku finansowego zagraniczni inwestorzy, w tym banki cen- tralne, będą dywersyfikować swoje portfele, uwzględniając w nich aktywa w yuanie. Nie należy się jednak spodziewać odwrotu od dolara w kierunku renminbi. Walucie chiń- skiej nadal brak pewnych cech, m.in. o cha- rakterze instytucjonalnym, które są niezbęd- ne do objęcia statusu waluty globalnej. „Obecnie ponad 13 proc. rosyjskich rezerw (w tym złota) stanowi yuan, a to jeszcze nie koniec – ostatnio zapowiedziano zwiększanie rezerw w renminbi i innych walutach państw przyjaznych Rosji w wysokości 70 mld dol.” Ewa Cieślik Adiunkt w Collegium Altum na Uni- wersytecie Ekonomicznym w Pozna- niu. Problematyka badawcza, która się zajmuje to ekonomia rozwoju, pro- blemykrajówrozwijającychsię,aprzede wszystkim tematyka rozwoju gospo- darczego Chin, także w świetle ich działalności międzynarodowej.