Credit Manager Magazine 7/2025

„Na podstawie dostępnych danych [MFW], mediana zgłoszonych bezpośrednich strat firm z tytułu wszystkich incydentów cybernetycznych wyniosła około 0,4 mln dol. Niektóre incydenty tworzą straty rzędu setek milionów dolarów. Takie ekstremalne straty mogą prowadzić do problemów z płynnością w firmach, a nawet zagrozić ich wypłacalności.” BIZNES Przeciętna firma na świecie może się spodziewać incydentu bezpieczeństwa powodującego stratę rzędu 2,5 mld dol., co odpowiada około 800 proc. przeciętnego dochodu operacyjnego średniej firmy. Małe przedsiębiorstwa mają mniejszą zdolność do zapobiegania i radzenia sobie z potencjalnymi stratami spowodowanymi cyberatakami. Ataki te stanowią kluczowe ryzyko operacyjne, które może zagrozić odporności operacyjnej wielu firm nie-finansowych. Chociaż incydenty cybernetyczne dotychczas nie miały charakteru systemowego, trwająca szybka transformacja cyfrowa, innowacje technologiczne (takie jak sztuczna inteligencja) oraz nasilające się globalne napięcia geopolityczne zwiększają ryzyko dla gospodarki globalnej. Patrząc na globalne dane z Międzynarodowego Funduszu Walutowego widać, że skala zagrożenia na świecie rośnie bardzo szybko wraz ze zwiększającymi się prędkościami dostępu do sieci oraz liczbą urządzeń podpiętych do internetu. Rosnąca skala problemu Od 2020 r. zgłoszone bezpośrednie straty z ataków i incydentów bezpieczeństwa cyfrowego wyniosły prawie 28 mld dol. (w ujęciu realnym), a miliardy rekordów dotyczących osób i firm zostały skradzione lub naruszone. Nie wszystkie incydenty są jawne, a firmy się nie chwalą zapłaconymi okupami. Kluczowe jest to, że ponad 30 mld dol. strat w ostatnich latach dotknęło firm w sektorze usługowym. Dopiero następny jest sektor finansowy, który jest jednym z najczęściej atakowanych lub też pośrednio atakowany przy próbach przejęcia aktywów przedsiębiorstw. Należy przy tym pamiętać, że zgłoszone przez firmy bezpośrednie straty z incydentów były do tej pory na ogół skromne. Na podstawie dostępnych danych, mediana zgłoszonych bezpośrednich strat firm z tytułu wszystkich incydentów cybernetycznych wyniosła około 0,4 mln dol., a trzy czwarte zgłoszonych strat było poniżej 2,8 mln dol. Są to wyniki dla bazy danych opracowanej przez MFW. To na co warto zwrócić uwagę to asymetryczny rozkład prawdopodobieństwa i wartości straty. Niektóre incydenty tworzą straty rzędu setek milionów dolarów. Takie ekstremalne straty mogą prowadzić do problemów z płynnością w firmach, a nawet zagrozić ich wypłacalności. Ryzyko ekstremalnych strat spowodowanych incydentami cybernetycznymi rośnie. Ponieważ duże straty są rzadkie, dlatego też dokładne oszacowanie ich prawdopodobieństwa jest trudne. Szacunki MFW, pokazują, że mediana maksymalnych strat podwoiła się od 2017 r., osiągając 141 mld dol. w 2021 r., co odpowiada około 50 proc. przeciętnego dochodu operacyjnego firmy. W ostatnich latach Europa i Polska stanęły w obliczu bezprecedensowego wzrostu liczby cyberataków, które wyraźnie nasiliły się od momentu rosyjskiej agresji na Ukrainę. Wcześniej bodźcem dla cyberprzestępców była pandemia koronawirusa i konieczność załatwiania wielu spraw zdalnie. Także rozprzestrzenienie się pracy online stało się okazją dla przestępców do dokonywania oszustw, kradzieży i wymuszeń. Cyberprzestępczość staje się coraz większym zagrożeniem gospodarczym. Cyberbezpieczeństwo: nowe ryzyko systemowe dla gospodarki Polska, będąca członkiem NATO i aktywnym uczestnikiem europejskiego dialogu o bezpieczeństwie, stała się jednym z głównych celów cyberprzestępców. Miejsce Polski rankingach cyberbezpieczeństwa Nasz kraj zajmuje wysokie pozycje w niektórych rankingach cyberbezpieczeństwa. Polska zajęła 2. miejsce w rankingu NCSI (National Cyber Security Index). To indeks estońskiej organizacji pozarządowej (EGA 2024), który mierzy gotowość 53. krajów do zapobiegania zagrożeniom i zarządzania incydentami cybernetycznymi. Głównymi czynnikami wpływającymi na pozycje kraju na liście jest m.in. posiadanie odpowiednich dokumentów strategicznych, kierunków studiów czy www.creditmanagermagazine.pl LIPIEC 2025 34 Piotr Arak Adiunkt na Wydziale Nauk Ekonomicznych UW