Credit Manager Magazine 4/2024

EDUKACJA efekty uboczne mogłyby być szczególnie niepokojące, gdyż wywoływałyby samonapędzające się pętle sprzężenia zwrotnego wzmacniające zmiany właściwe dla cyklu koniunkturalnego podczas spowolnienia w branży. Proponowana teoria tego mechanizmu oparta miałaby być na dwóch efektach. Po pierwsze upadłość przedsiębiorstwa i wynikające z niej zwiększone prawdopodobieństwo sprzedaży całości lub części jej aktywów wywierają presję na obniżenie wartości podobnych aktywów. Po drugie, gdy przedsiębiorstwo znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, jej popyt na aktywa branżowe spada, gdyż nie ma ono kapitału na ich zakup, a uzyskanie finansowania jest znacznie utrudnione. Z kolei zabezpieczenie kredytu odgrywa ważną rolę w pozyskiwaniu finansowania dłużnego, a zmniejszenie wartości zabezpieczeń związane z upadłością przedsiębiorstwa zwiększa koszty i zmniejsza dostępność zewnętrznego finansowania dłużnego. Kanał zabezpieczenia oznacza zatem, że bankructwa wywierają negatywny efekt zewnętrzny na innych uczestników branży poprzez swój wpływ na wartość zabezpieczenia. Wskazuje się ponadto, że gross badań do budowy modeli predykcyjnych wykorzystuje tylko wskaźniki finansowe, nie uwzględniając ustalić nie tylko to, czy kredytobiorca będzie mógł, ale także, czy będzie chciał spłacić kredyt. Pozytywna odpowiedź na te pytania pozwoli założyć czy ubiegające się o kredyt przedsiębiorstwo jest podmiotem godną zaufania i zasługującą na kredyt kupiecki. W weryfikacji wiarygodności kredytowej oraz wypłacalności klientów wykorzystywanych jest wiele metod oceny i pomiaru ryzyka kredytowego przedsiębiorstw. Należą do nich metoda opisowa, metoda punktowa, metoda finansowa, analiza dyskryminacyjna, metoda CAMPARI ICE oraz metoda 5C/6C. W tej ostatniej, wywodzącej się z angloamerykańskiej praktyki bankowej, przy ocenie wiarygodności kredytowej uwzględnia się tzw. 5C kredytobiorcy, czyli pięć kryteriów oceny ryzyka kredytowego, tj. Character, Capacity, Capital, Collateral, Conditions oraz (w ostatnich latach coraz częściej dodawane ) Confidence. Metoda 5C/6C podkreśla ogromne praktyczne znaczenie patrzenia na wiarygodność kredytową nie tylko przez pryzmat wskaźników finansowych ale także wielu innych czynników, w tym otoczenia przedsiębiorstwa (Conditions), zarówno dalszego (makroekonomicznego) jak i bliższego (branżowego, sektorowego). Możemy mówić tutaj o podziale okoliczności prowadzących do potencjalnego bankructwa na czynniki wewnętrzne oraz zewnętrzne. Wewnętrzne trudności zagrażają samemu przedsiębiorstwu, ewentualnie kilku przedsiębiorstwom blisko ze sobą powiązanym, natomiast wstrząsy zewnętrzne mogą zaszkodzić całej branży. W rozumieniu wielu badaczy, trudności finansowe pojawiają się jako rezultat niewystarczającej zdolności zarządzających do przewidywania i dostosowywania przedsiębiorstwa do wstrząsów zewnętrznych. Możemy mówić o niekompletności badań nad tzw. „efektami ubocznymi”, jakie niewypłacalne przedsiębiorstwa wywierają na inne ze swojej branży. W szczególności wskazuje się, że takie danych makro- oraz mikroekonomicznych. Zmienne oparte na danych rynkowych są bardziej przydatne w prognozach krótkoterminowych niż długoterminowych, w kontrze do zmiennych opartych na informacjach ze sprawozdań finansowych przedsiębiorstw. Zjawisko niewypłacalności przedsiębiorstw Upadłość przedsiębiorstw nie jest pojęciem jednoznacznym, a wiele dziedzin nauki podaje różną jej definicję. Termin „upadłość” często utożsamiany jest z „bankructwem”, jednak w przeciwieństwie do bankructwa został zdefiniowany w prawodawstwie i dlatego oprócz charakteru ekonomicznego obejmuje również prawny aspekt działalności przedsiębiorstw, które mają zdolność upadłościową. Ogłoszenie upadłości przedsiębiorstwa możliwe jest w sytuacji, gdy wartość rynkowa jego majątku pozwala na pokrycie kosztów postepowania i części zobowiązań. Z kolei bankrutem uznaje się podmiot gospodarczy, który praktycznie nie posiada majątku możliwego do upłynnienia. Bankructwo odnosi się do niemożności kontynuacji działalności bez uzyskania pomocy finansowej z zewnątrz. Upadłość w sensie ekonomicznym poprzedza upadłość w sensie prawnym. www.creditmanagermagazine.pl CZERWIEC / JUNE 2024 30 „Możemy mówić o niekompletności badań nad tzw. „efektami ubocznymi”, jakie niewypłacalne przedsiębiorstwa wywierają na inne ze swojej branży. W szczególności wskazuje się, że takie efekty uboczne mogłyby być szczególnie niepokojące, gdyż wywoływałyby samonapędzające się pętle sprzężenia zwrotnego wzmacniające zmiany właściwe dla cyklu koniunkturalnego podczas spowolnienia w branży.”