Credit Manager Magazine 3/2023

7 www.creditmanagermagazine.pl TEMAT NUMERU MARZEC / MARCH 2023 A później, tak konkluduje rozdział o zna- miennym tytule „Kiedy mądry jest głupi”: Tak czy inaczej, inteligencja emocjonalna jest źródłem cech, które sprawiają, że jesteśmy bar- dziej ludzcy i odznaczamy się tym, co każdy człowiek winien posiadać. Sięgnijmy jeszcze do innej książki, znanej wszystkim pasjonatom rynków kapitałowych, pod tytułem „Inteligentny inwestor”, autor- stwa Benjamin’s Graham’a. W początkowym komentarzu autorstwa nie kogo innego jak Warren’a Buffett’a, czytamy taką oto odpo- wiedź na pytanie Czy jesteś inteligentnym inwestorem?: Odpowiedzmy sobie teraz na niezwykle waż- ne pytanie. Co właściwie Graham rozumie pod pojęciem ‘inteligentny’ inwestor? Definiu- je ten termin i jasno daje do zrozumienia, że tego rodzaju inteligencja nie ma nic wspólnego z wynikami IQ albo SAT. Oznacza po prostu cierpliwość, zdyscyplinowanie i gotowość do nauki. Inteligentny inwestor musi także pa- nować nad swoimi emocjami i myśleć o sobie. Graham wyjaśnia, że ten rodzaj inteligencji ‘odnosi się raczej do charakteru niż do rozu- mu‘. Wysoki wynik IQ oraz wyższe wykształ- cenie, nie świadczą o inteligencji inwestora. Wiedza Inteligencja zatem nie jest pełna gdy pozba- wiona jest pierwiastka emocjonalnego. Inte- ligencja nie gwarantuje mądrości, do której dąży zapewne każdy człowiek. Mądrość wy- maga i jest wynikową inteligencji oraz wiedzy (zbioru prawdziwych informacji). Nieskoń- czona wiedza, którą być może charakteryzuje się sztuczna inteligencja, nie oznacza mądro- ści. Czy zatem powinniśmy czuć kompleks niższości wobec sztucznej inteligencji, która wydaje się wiedzieć wszystko? W swojej słyn- nej książce „Mieć czy być?”, Erich Fromm tak analizuje nauki średniowiecznego dominika- nina, Mistrza Eckhart’a: Kim jest ktoś, kto nic ‘nie wie’? Czy rzeczywiście Eckhart proponuje tutaj ideał jakiegoś tępego ignoranta, jakiejś niewykształconej i niewy- chowanej istoty? (…) Eckhartowskie pojęcie ‘niewiedzy’ wiąże się z rozróżnieniem między ‘posiadaniem’ wiedzy a aktem ‘poznawania’, tj. docierania do korzeni, czyli do przyczyn rzeczy. Niezwykle jasno pojawia się w omawianych pi- smach rozróżnieniemiedzy poszczególnymi my- ślami a samym ‘procesemmyślenia’. (…)Wcelu zrozumienia stanowiska Eckharta konieczne jest uchwycenie prawdziwego znaczenia wy- powiadanych przezeń słów. Kiedy powiedzia- ne jest: ‘człowiek ma […] być wolny od swojej własnej wiedzy’, nie oznacza to, iż winien on zapomnieć to, co ‘wie’, lecz raczej, iż winien za- pomnieć, że ‘wie’. Należy przez to rozumieć ko- nieczność porzucenia poszukiwań wiedzy utoż- samianej z własnością, która dawałaby nam poczucie tożsamości. Powinniśmy właśnie po- stępować odwrotnie: nie ‘wypełniać się’ wiedzą, nie przywiązywać desperacko do niej ani jej nie pragnąć. Wiedza nie powinna przypisywać sobie własności dogmatu, który nas zniewala. Wszystko to należy bowiem do ‘modus’ posia- dania; w ‘modus’ bycia wiedza jest wyłącznie aktywnością myśli przebijającej zasłony, myśli, która nigdy nie odczuwa nawet pokusy, aby skrzepnąć w poszukiwaniu pewności. To bardzo pocieszające, zwłaszcza w otacza- jącej nas rzeczywistości ciągłej niepewności. Ponadto widzimy, że inteligencja to nierów- noznaczne pojęcie z mądrością. Mądrość A co to jest mądrość? Tak mi odpowiedział ChatGPT: Mądrość to cecha, która obejmuje umiejętność rozumienia, oceniania i podejmowania decyzji w sposób pragmatyczny i skuteczny. Można ją rozumieć jako zdolność do wykorzystywania wiedzy i doświadczenia w celu rozwiązywania problemów, przeciwdziałania konfliktom, ra- dzenia sobie ze stresem i trudnościami, a także do podejmowania właściwych decyzji w życiu. Mądrość często jest kojarzona z dojrzałością emocjonalną, empatią i umiejętnością patrze- nia na sytuacje z różnych perspektyw. Osoby mądre mają zwykle zdolność do radzenia so- bie z trudnymi sytuacjami, a także do dzie- lenia się swoim doświadczeniem i radą z in- nymi. Mądrość jest związana z rozwojem oso- bistym, etyką i moralnością oraz dążeniem do samodoskonalenia. Warto zaznaczyć, że mą- drość jest kategorią subiektywną, co oznacza, że jej definicja może się różnić w zależności od kultury, religii, filozofii życiowej i innych czynników. Jednakże, w każdym przypadku, „David Wechsler, autor najczęściej stosowanych testów inteligencji, definiuje inteligencję jako zdolność jednostki do rozumienia otaczającego świata oraz umiejętność radzenia sobie z jego wyzwaniami.” „Sokrates zdawał sobie sprawę z ograniczeń swojej wiedzy i zdolności poznawczych. Jego zdaniem, człowiek powinien być świadomy własnej niewiedzy, aby móc rozwijać swoje umiejętności. Sokrates wskazywał też na to, że wiedza jest względna i zawsze można ją poszerzać lub zmieniać w świetle nowych odkryć i doświadczeń.”