Credit Manager Magazine 12/2022

56 www.creditmanagermagazine.pl GRUDZIEŃ / DECEMBER 2022 GEOPOLITYKA Geopolityczny niezbędnik kibica: Arabia Saudyjska Ósmym najważniejszym człowiekiem na świecie w 2018 roku według magazynu „Time” był książę koronny Arabii Saudyjskiej, de facto sprawujący niepodzielną władzę, Mohammed bin Salman. Następca tronu stoi przed wielkim wyzwaniem, którego stawką jest geopolityczna orientacja arabskiego imperium, polegająca na zrywaniu powiązań ze światem Zachodu i budowaniu podmiotowości królestwa w oparciu o wartości muzułmańskie. Pompowanie petrodolarów w wielkie inwestycje, rozbudzanie lokalnych konfliktów, wiązanie sojuszy z państwami Zatoki i pełzające zrywanie ścisłych relacji z USA to dopiero początek tej drogi. Objęcie w 2015 roku saudyjskiego Minister- stwa Obrony przez Mohammeda bin Salma- na (MbS) wyznaczyło nowy etap saudyjskie- go królestwa. Książę (de facto sprawujący w Arabii Saudyjskiej władzę w imieniu swo- jego podupadającego na zdrowiu ojca) po- stanowił pchnąć piaszczyste królestwo w no- wym kierunku. Do tej pory Arabia Saudyjska powszechnie kojarzy się z bezkresną pustynią, pod którą znajdują się jedne z największych złóż ropy na świecie – źródło bogactwa i filar saudyj- skiej globalnej pozycji. Jednak ambicją MbS jest zmiana zarówno sytuacji wewnętrznej społeczeństwa i saudyjskiej gospodarki, jak i otoczenia międzynarodowego królestwa. Transformacja ta nie może obyć się bez zmia- ny sojuszy i utartych schematów, jakimi do tej pory posługiwali się saudyjscy decydenci. Wycofywanie się USA Mohammeda bin Salman wie, że do osią- gnięcia celu, jakim jest zbudowanie potężne- go, nowoczesnego, a zarazem wahhabickiego imperium Saudów, potrzebne są zmiany, któ- re unowocześnią saudyjską gospodarkę. Wahhabizm opiera się przede wszystkim na fundamentalnym, konserwatywnym rozu- mieniu islamu. Jego wykładnia nie dopuszcza dialogumiędzyreligijnego (równieżwramach religii muzułmańskiej), odrzuca wszystko, co niewahhabickie. Oparcie polityki saudyjskiej na wahhabizmie oznacza zatem ekspansję radykalnego, purytańskiego islamu i rozsze- rzanie jego wpływów na całym świecie. Michał Steć Członek redakcji portalu Klubu Jagiellońskiego Od strony politycznej konieczna jest odpo- wiedź na redukcję znaczenia Arabii Saudyj- skiej jako filaru bliskowschodniej polityki Stanów Zjednoczonych. Od czasu zniesienia moratorium na eksport surowców energe- tycznych ze strony USA i rewolucji łupkowej największe mocarstwo świata przestało po- trzebować saudyjskiej ropy w takim stopniu jak dotychczas. Stany Zjednoczone stały się znaczącym na świecie eksporterem energii. Równocześnie kierują większość swoich za- sobów na rywalizację z Chinami. Te czynniki (dopełnione podpisaniem poro- zumienia nuklearnego z największym wro- giem Rijadu – Iranem – oraz późniejszym morderstwem dziennikarza Jamala Khasog- giego) sprawiły, że stosunki saudyjsko-ame- rykańskie uległy ochłodzeniu, a Mohammed bin Salman na arenie międzynarodowej jest izolowany. Jeśli dodać do tego rozpętaną przez Rosję wojnę na Ukrainie, wycofanie się z Afgani- stanu i redukcję zaangażowania w sprawy Iraku, to otrzymamy obraz Amerykanów, którzy zmienili zagraniczne priorytety i stra- cili cierpliwość w kontekście prób zaprowa- dzenia porządku w tym permanentnie nie- spokojnym regionie. Chiny wypełnią bliskowschodnią próżnię? Powolne wycofywanie się Stanów Zjedno- czonych z Bliskiego Wschodu próbuje wy- korzystać Pekin. Na łamach Atlantic Council Ahmed Aboudouh nazwał Chiny „słoniem w salonie” – trudnym tematem, który jest ignorowany, bo nie wiadomo, co z nim zro- bić. Chińskie wpływy w regionie wzrastają m.in . poprzez inwestycje w ramach Inicjaty- wy Pasa i Szlaku, inwestycję chińskiego CO- SCO w budowę nowego terminalu w porcie w Abu Dhabi i podpisane w ostatnich dniach chińsko-saudyjskiego porozumienia o koor- dynacji inwestycji w regionie. „Do tej pory Arabia Saudyjska powszechnie kojarzy się z bezkresną pustynią, pod którą znajdują się jedne z największych złóż ropy na świecie – źródło bogactwa i filar saudyjskiej globalnej pozycji. Jednak ambicją MbS jest zmia- na zarówno sytuacji wewnętrznej społeczeństwa i saudyjskiej gospodarki, jak i otoczenia międzynarodowego królestwa.”